Chat với Cao Nguyên Xanh

tư vấn dịch vụ môi trường

Tình hình ô nhiễm môi trường khu đô thị

Cùng với việc đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hệ thống đô thị nước ta đang có những bước phát triển mạnh mẽ. Với tốc độ tăng trưởng trung bình hằng năm 12,6% và đóng góp 70% GDP vào nền kinh tế quốc dân, hệ thống đô thị luôn giữ vai trò trung tâm, động lực phát triển kinh tế - xã hội của cả nước. Tuy nhiên, với những đặc trưng vốn có của nó, sự phát triển đô thị ở Việt Nam hiện nay đang đặt ra nhiều vấn đề về môi trường, ảnh hưởng trực tiếp đến mục tiêu phát triển bền vững.

Nguyên nhân và tác hại do môi trương đô thị bị ô nhiễm

Tác hại của ô nhiễm môi trường đô thị là rất lớn, xét cả trên bình diện thiệt hại về kinh tế và sức khỏe cộng đồng. Ô nhiễm môi trường gây thiệt hại không nhỏ về kinh tế, do Nhà nước phải chi một lượng ngân sách không nhỏ để cải thiện môi trường và khắc phục hậu quả do ô nhiễm không khí gây ra, đồng thời người dân phải dành một phần đáng kể thu nhập để chữa bệnh. Theo đánh giá của Ngân hàng Thế giới (WB), Việt Nam có thể phải chịu tổn thất lên tới 5,5% GDP hằng năm do ô nhiễm môi trường; mỗi năm, Nhà nước và người dân cũng phải bỏ ra hàng trăm triệu USD chi cho lĩnh vực chăm sóc sức khỏe do ô nhiễm môi trường gây ra. Đã có khá nhiều thành phố có nguy cơ đánh mất tiềm năng du lịch chỉ vì ô nhiễm môi trường (điển hình là Hạ Long và Cẩm Phả). Mức độ sạch đẹp của Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh cũng đang bị suy giảm do ô nhiễm môi trường. Đó cũng là một thách thức đối với ngành du lịch của hai trung tâm du lịch lớn của cả nước.

Nguyên nhân của tình trạng trên là do:

- Trình độ quản lý đô thị và bảo vệ môi trường đô thị của chính quyền đô thị và các ngành chức năng còn nhiều hạn chế, không theo kịp với tốc độ phát triển của hệ thống đô thị. Đất dành cho phát triển đô thị đang bị khai thác kém bền vững, làm giảm diện tích cây xanh và mặt nước, gây úng ngập, cạn kiệt và ô nhiễm tài nguyên nước. Vấn đề môi trường chưa được đề cập một cách đầy đủ và chưa được quan tâm đúng mức trong quy hoạch đô thị, cơ sở hạ tầng kỹ thuật đô thị về môi trường như hệ thống thoát nước, thu gom và xử lý rác thải, nước thải, giảm thiểu ô nhiễm không khí, tiếng ồn... còn quá nhiều yếu kém. Tất cả các chỉ số về đất xây dựng đô thị, đất giao thông, tỷ lệ cây xanh, hệ thống cấp nước, thoát nước, thu gom, xử lý rác thải… ở các đô thị đều chưa đạt chuẩn.

- Công tác quy hoạch phát triển công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, làng nghề truyền thống, cơ sở y tế ở các đô thị vẫn chưa đồng bộ, thiếu tính chiến lược, chưa lường hết các yếu tố môi trường. Trong nội thành Thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội vẫn còn khá nhiều cơ sở sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp được xây dựng trước năm 1980, thậm chí trước năm 1975, với công nghệ, máy móc cũ kỹ, lạc hậu và cơ sở y tế gây ô nhiễm môi trường chưa được di dời ra ngoại vi thành phố. Quy hoạch phát triển không gian đô thị, do thiếu tư duy chiến lược nên chưa quan tâm nhiều đến vấn đề môi trường, dẫn đến tình trạng có khá nhiều khu công nghiệp, cụm công nghiệp được xây dựng trước đây nằm xen kẽ với các khu dân cư, gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân.

- Sự phát triển hạ tầng giao thông đô thị không theo kịp với tốc độ phát triển của các phương tiện tham gia giao thông. Đường chật hẹp, phương tiện giao thông đông dẫn đến khói, bụi, tiếng ồn ở các thành phố lớn đang là một vấn đề bức xức lớn của xã hội nhưng chưa được khắc phục. Đây chính là một trong những nguyên nhân chủ yếu gây ra ô nhiễm không khí đô thị.

Làm gì để cải thiện môi trường đô thị?

Để khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường đô thị, Nhà nước và xã hội cần sử dụng đồng bộ các biện pháp khác nhau, huy động được mọi nguồn lực trong nước và sự trợ giúp quốc tế. Ngoài các giải pháp chung, có tính lâu dài, trước mắt, cần tập trung thực hiện một số biện pháp sau:

Một là, trong công tác quy hoạch xây dựng đô thị, ngoài các tiêu chuẩn kinh tế - xã hội phù hợp, phải tính toán, lường hết các yếu tố về môi trường theo hướng phát triển bền vững, tránh tình trạng manh mún, vỡ vụn, hủy hoại môi trường sống. Bảo đảm yêu cầu chung là các không gian đô thị, các công trình hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội đô thị phải được quy hoạch phù hợp với phát triển tổng thể kinh tế - xã hội - môi trường. Quy hoạch xây dựng các khu công nghiệp, cụm công nghiệp, khu chế xuất, khu kinh tế mở, sân gôn phải tính đến sự mở rộng không gian đô thị trong vòng 20-30 năm, thậm chí 50 năm sau, không để các khu này nằm xen kẽ với khu vực dân cư, trường học, bệnh viện, gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng. Sớm chuyển các cơ sở sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và những cơ sở y tế gây ô nhiễm ra khỏi khu vực dân cư. Ưu tiên phát triển các đô thị sinh thái, thân thiện với môi trường.

Hai là, tiếp tục nghiên cứu, thực hiện có hiệu quả các dự án nâng cao năng lực giao thông đô thị, ưu tiên phát triển hệ thống cầu, đường, bến bãi… nhằm từng bước cải thiện diện tích xây dựng giao thông đô thị; ưu tiên phát triển phương tiện vận tải công cộng, sử dụng nhiên liệu sạch, thân thiện với môi trường, hạn chế phương tiện giao thông cá nhân, nhất là xe mô-tô và xe gắn máy. Từng bước cải thiện hệ thống cấp, thoát nước, thu gom, xử lý rác thải rắn và nâng tỷ lệ cây xanh trong thành phố.

Ba là, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân trong bảo vệ môi trường, gắn công tác tuyên truyền, giáo dục ý thức của nhân dân với cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”, hướng tới mục tiêu bảo vệ môi trường trở thành hành động tự giác của mỗi người. Không ngừng nâng cao năng lực quan trắc, dự báo, cảnh báo các nguy cơ về môi trường; tích cực đẩy mạnh các hoạt động thanh tra, kiểm tra, điều tra, xử lý các trường hợp vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường. Đẩy mạnh hợp tác quốc tế về bảo vệ môi trường, tranh thủ sự hỗ trợ về vốn, công nghệ và kinh nghiệm của các tổ chức môi trường quốc tế và chính phủ các nước.

CÔNG TY CỔ PHẦN TƯ VẤN - ĐẦU TƯ CAO NGUYÊN XANH

Địa chỉ: 12 Lô F4 - Đường DN4 - P. Tân Hưng Thuận - Quận 12 - TPHCM

Điện thoại: 08 3620 1134 (6 line) - 0938395254 - Fax: 08 3620 7100

Email: Info@CaoNguyenXanhGroup.Com

Website: Congtycaonguyenxanh.com